İnternet Bağımlılığı

Teknoloji ve internet hayatımızı oldukça kolaylaştırmıştır fakat bu kolaylık bazı insanlar için oldukça kötüye gitmektedir. İnternetin hayatımıza getirdiği kolaylıklar yüzünden bazı insanlar gün içinde saatlerce internetin başında durabilmektedir. Özellikle psikolojik gelişimi negatif şekilde etkileyen internet bağımlılığı hala daha DSM-IV (Mental Bozuklukların ve Tanımsal ve Sayısal El Kitabı) de bir hastalık olarak yer almamaktadır. Kimyasal olmayan bağımlılıkları bağımlılık olarak saptamak oldukça zor olsa da hala daha hastalık olarak kabul edilmeyen bir çok bağımlılık çeşidi vardır. Bu bozukluklar davranışsal bağımlılıklardır.

 

İnternet Bağımlılığının Ana Bileşenleri

Teknolojik bağımlılıkları, davranışsal bağımlılıkların bir alt grubu olarak gören Griffiths bu durumun ana bileşenleri olarak dikkat çekme, duygudurum değişiklikleri, tolerans, geri çekilme belirtileri, çatışma ve nüksetme olarak tanımlamıştır.

 

Dikkat Çekme: Bir durum kişinin yaşamındaki en önemli şey haline geldiğinde oluşur. Bu durum düşünce, duygu ve davranışlara engel olur. Yani kişi internette olmadığında bir daha internete gireceği zamanı düşünür.

 

Duygudurum değişikliği: Bu durum bir başa çıkma stratejisidir. Kişi internete girdiği zaman kendini iyi hissettiği için sürekli olarak internete girmek ister.

 

Tolerans: Sürekli olarak iyi hissetmek için hep internete girme durumudur. Yani başlarda kişinin daha iyi hissetmek için internete az girmesi yeterken zaman geçtikçe bu iyiliği hissetmek zorlaşır ve daha fazla internete girer.

 

Geri çekilme: Sürekli yapılan durum aniden kesildiğinde ortaya çıkan ve kötü hissettiren duygulara geri çekilme belirtileri denir. Yani kişinin internete girmesi aniden kesildiğinde kişinin mutsuz, gergin ve öfkeli hissetmesi buna bir örnek olabilir.

 

Çatışma: Bağımlı kişilerin çevresindekilerle yaşadığı çatışmaları ifade eder.

 

Nüksetme: Yıllar süren iyileşme ve kontrol durumundan sonra bağımlılık durumunun tekrar ortaya çıkmasıdır.

 

İnternet Bağımlılığının Belirtileri

 

  • Her gün internete girmek ve internetteyken zamanın geçişini fark etmemek
  • Kısa süre zaman geçirmek için girip çok uzun süre kalmak
  • Herkese sosyal medya hesaplarını vermek
  • İnternet dışındaki uğraşlardan uzaklaşmak
  • Sosyalleşmenin azalması
  • Uykusuzluk
  • İnsanlara zaman ayırmama
  • Sürekli interneti düşünmek
  • İstenilen keyfi almak için daha fazla internet kullanmak
  • İnterneti az kullandığında veya birden kesildiğinde huzursuz hissetmek
  • Başkalarına internette kalma süresi ile ilgili yalan söylemek

 

İnternet Bağımlılığı Neden Olur

 İnternet bağımlılığı görülen kişilerin büyük kısmında başka psikolojik sorunlar da görülmektedir. Bu kişiler genellikle gerçek yaşamlarındaki mutsuzlukları bastırabilmek adına sanal yaşama tutunurlar. Sosyalleşme ihtiyacı duyan fakat yüz yüze bunu başaramayan insanların internet bağımlılığına yatkın olduğu bilinmektedir.

 

İnternet Bağımlılığının Tedavisi

 İnternet bağımlılığının bazı olumsuz duygular ve hayattaki sıkıntılar ile başa çıkmak için kullanılan yetersiz bir strateji olduğu düşünülmektedir. Bu sebeple hayattaki gerçek sıkıntıları fark edip bunlarla sağlıklı biçimde başa çıkabilmek gerekmektedir. Kişinin sosyal sıkıntıları belirlenip gerçek hayatta sosyalleşmesini sağlamak gerekmektedir. Aynı zamanda belirli zamanlarda internetten uzak durmak, internete girme zamanlarının değiştirilmesi, diğer insanlarla birlikte kısa sürelerde internete girilmesi gibi seçeneklerin internet bağımlılığı tedavisinde kullanıldığı bilinmektedir. İnternet bağımlılığının sosyal ilişkileri, aile ilişkilerini ve sürekli oturmak yüzünden fiziksel sağlığı kötü etkilediği bilinmektedir. Bu sebeple internet bağımlılığı olduğunu düşünen kişiler mutlaka terapiye gitmelidir. Günümüzde internetten her şeyi yapabildiğimiz için bu bağımlılık durumuna sahip olmak veya bağımlılığın gittikçe artması olası bir durumdur. Bu yüzden bağımlılık durumunun gittikçe artmaması için terapi görmek oldukça önemlidir. Aynı zamanda çoğu zaman internet bağımlılığının altında başka bir psikolojik bozukluk görüldüğü için bunu çözmek adına da terapiye gidilmelidir.

 

 

                                 Uzman Klinik Psikolog Tilbe Çankaya

 

 

 

Arısoy, Ö. (2009). İnternet Bağımlılığı ve Tedavisi,Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 1:55-67.

 

Griffiths, M. (1999). İnternet Bağımlılığı: Gerçek mi? Kurgu mu?, Türk Psikoloji Bülteni ISSN: 1300-7408.

Cengizhan, C. (2005). Öğrencilerin Bilgisayar Ve İnternet Kullanımında Yeni Bir Boyut: İnternet Bağımlılığı, Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 22:83-98.

Open chat